ინფლაცია და კვერცხის ფასი საქართველოში: ტენდენციები და ფასწარმოქმნის ფაქტორები

2026 წლის საქსტატის თებერვლის მონაცემებით, საქართველოში წლიური ინფლაციის დონემ 4.6% შეადგინა. მიუხედავად იმისა, რომ წინა თვესთან შედარებით მაჩვენებელი 0.2 პროცენტული პუნქტით შემცირდა, სურსათის ჯგუფში ფასების ზრდა კვლავ მნიშვნელოვან გამოწვევად რჩება. „საქსტატის“ ანგარიშის მიხედვით, სურსათისა და უალკოჰოლო სასმელების ქვეჯგუფში ფასები წლიურად 9.5%-ით გაიზარდა.

კვერცხის ფასი ინფლაციის ჭრილში

„რძის, ყველისა და კვერცხის“ ქვეჯგუფში ფასების წლიურმა მატებამ 5.3% შეადგინა. მიუხედავად იმისა, რომ წლის დასაწყისში მწარმოებლებმა პროდუქცია საშუალოდ 2 თეთრით გააძვირეს (რაც საკვების ფასისა და ხელფასების ზრდით იყო განპირობებული), ბაზარზე ფასების კლების ტენდენციაც შეინიშნება.

მეფრინველეობის განვითარების ასოციაციამ („სავანეთი“, „დილა“, „კოდა“, „კუმისი“) მიიღო გადაწყვეტილება კვერცხზე ფასის 5%-იანი შემცირების შესახებ. მწარმოებლების განმარტებით, ეს ნაბიჯი პრემიერ-მინისტრის ინიციატივის საპასუხოდ გადაიდგა, თუმცა პროცესი შეიცავს გარკვეულ რისკებს მარჟებთან მიმართებით და დამოკიდებულია მსოფლიო ბაზარზე ნედლეულის ღირებულებაზე.

ფასწარმოქმნის სტრუქტურა და რითეილ სექტორი

კვერცხის საბოლოო საცალო ფასი მნიშვნელოვნად განსხვავდება სადისტრიბუციო ფასისგან. დარგის სპეციალისტები ფასწარმოქმნის რამდენიმე კრიტიკულ კომპონენტს გამოყოფენ:

• სადისტრიბუციო ფასი: პირველი კატეგორიის 10-ცალიანი კვერცხის შეფუთვის შესატანი ფასი ქსელებში საშუალოდ 5.65 ლარია (მოიცავს ქეშბექს).

• საცალო ფასი: ქსელურ მარკეტებში ფასი ვარირებს და 6.00-დან 6.50 ლარამდე მერყეობს.

• არაპირდაპირი გადასახადები (ქეშბექი): მწარმოებლების ინფორმაციით, რითეილ სექტორის მიერ დაწესებული ქეშბექი პროდუქტის ღირებულების 26-27%-ს შეადგენს. შედარებისთვის, 6 წლის წინ ეს მაჩვენებელი 10-11% იყო.

• საკონსიგნაციო პერიოდი: რეალიზებული პროდუქციის თანხის ანაზღაურება ხშირად 45-დან 60 დღემდე ყოვნდება. ეს აიძულებს მომწოდებლებს, ისარგებლონ საბანკო სესხებით, რაც დამატებითი ხარჯია და პირდაპირ აისახება პროდუქტის თვითღირებულებაზე.

ბაზრის მოლოდინები

მწარმოებლები იმედოვნებენ, რომ მთავრობის მუშაობა რითეილ სექტორთან ფასნამატების ოპტიმიზაციის მიმართულებით, დადებითად აისახება პროდუქციის ხელმისაწვდომობაზე. ამ ეტაპზე ინდუსტრია მზადყოფნას გამოთქვამს, ხელი შეუწყოს ფასების სტაბილიზაციას, თუმცა ხაზს უსვამს გლობალურ ბაზრებზე ნედლეულის ფასების მერყეობის გავლენას.