მკვლელობის ორგანიზების გარდა, კიდევ რა ბრალდებები არსებობს ოთარ ფარცხალაძის მიმართ?

ყოფილ მთავარ პროკურორს, ოთარ ფარცხალაძეს, „კანონიერი ქურდის“ ძმის, ლევან ჯანგველაძის მკვლელობის საქმეზე ბრალი წარედგინა და მასზე საერთაშორისო ძებნა გამოცხადდა - ამის შესახებ დღეს, 29 დეკემბერს, ბრიფინგზე "ოცნების" მთავრობაში შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილემ ალექსანდრე დარახველიძემ განაცხადა.

მისი თქმით, ლევან ჯანგველაძის მკვლელობის საქმე სრულად გახსნილია და გამოძიებით დადგენილია, ვინ ხელმძღვანელობდა იმ ორგანიზებულ ჯგუფს, რომელმაც მკვლელობა შეკვეთით და ანგარებით ჩაიდინა.

დარახველიძის განმარტებით, საქმეში არსებული მტკიცებულებების საფუძველზე, საქართველოს გენერალურმა პროკურატურამ ოთარ რომანოვ ფარცხალაძის მიმართ ბრალდებულის სახით პასუხისგებაში მიცემის შესახებ დადგენილება უკვე გამოსცა.

ოთარ ფარცხალაძე საქართველოს მთავარ პროკურორად 2013 წლის 21 ნოემბერს დაინიშნა. მან ამ პოსტზე არჩილ კბილაშვილი შეცვალა.

დანიშვნამდე ფარცხალაძე იკავებდა ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურის უფროსის თანამდებობას. მისი კანდიდატურა მაშინდელმა იუსტიციის მინისტრმა, თეა წულუკიანმა წარადგინა.

ფარცხალაძე მთავარი პროკურორის თანამდებობაზე სულ რაღაც 40 დღე იმყოფებოდა. მან პოსტი 2013 წლის 30 დეკემბერს დატოვა.

რის შემდეგ გადადგა? (სკანდალების ქრონოლოგია)

მისი გადადგომის მიზეზი გახდა მზარდი საზოგადოებრივი და პოლიტიკური წნეხი, რომელიც ორ ძირითად სკანდალს უკავშირდებოდა:

• გერმანიის ნასამართლეობა: „ნაციონალურმა მოძრაობამ“ გაასაჯაროვა ინფორმაცია, რომლის მიხედვითაც 2001 წელს გერმანიაში, ქალაქ აუგსბურგის სასამართლომ ოთარ ფარცხალაძე დამნაშავედ ცნო ყაჩაღურ ქურდობასა და პოლიციელისთვის წინააღმდეგობის გაწევაში. თავდაპირველად მმართველ გუნდში ამ ფაქტს უარყოფდნენ ან „ახალგაზრდულ შეცდომად“ მოიხსენიებდნენ, თუმცა დოკუმენტების გასაჯაროების შემდეგ ვითარება შეიცვალა.

• ვანო მერაბიშვილის საკნიდან გაყვანის ეპიზოდი: ყოფილი პრემიერ-მინისტრი ვანო მერაბიშვილი აცხადებდა, რომ 2013 წლის დეკემბერში ის ციხიდან ფარულად გაიყვანეს და მთავარ პროკურორთან, ოთარ ფარცხალაძესთან მიიყვანეს, რომელიც მასზე ზეწოლას ახდენდა (კონკრეტულად კი ზურაბ ჟვანიას საქმეზე ინფორმაციის მიწოდებას სთხოვდა).

მოგვიანებით, ადამიანის უფლებათა ევროპულმა სასამართლომ (ECHR) დაადგინა, რომ მერაბიშვილის საკნიდან გაყვანის ფაქტი მართლაც მოხდა, რაც მართლმსაჯულების სისტემის მხრიდან უფლებამოსილების გადამეტებად შეფასდა.

გადადგომის ოფიციალური მიზეზი

გადადგომისას ფარცხალაძემ განაცხადა, რომ არ სურდა მის გარშემო ატეხილ სკანდალებს ჩრდილი მიეყენებინა პროკურატურის რეპუტაციისა და იმ გამოძიებებისთვის, რომლებიც იმ პერიოდში მიმდინარეობდა.

მიუხედავად გადადგომისა, ოპოზიცია და არასამთავრობო სექტორი წლების განმავლობაში აცხადებდნენ, რომ ფარცხალაძე ინარჩუნებდა არაფორმალურ გავლენას სამართალდამცავ უწყებებზე, რასაც მმართველი გუნდი ყოველთვის უარყოფდა.

ლაშა თორდიას ცემის საქმე

2018 წელს ფარცხალაძეს ბრალი წარედგინა სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის მაშინდელი ხელმძღვანელის, ლაშა თორდიას მიმართ განხორციელებული ფიზიკური ძალადობის გამო.

შემთხვევა 2017 წლის მაისში, თბილისის ერთ-ერთ კლუბში მოხდა. თორდია აცხადებდა, რომ ფარცხალაძე მას თავს დაესხა სამსახურებრივი საქმიანობის (კონკრეტული მიწების გადაცემის საქმის შესწავლის) გამო.

2021 წელს სასამართლომ ოთარ ფარცხალაძე ამ საქმეზე გაამართლა, ხოლო მასთან ერთად ბრალდებული მიხეილ ჩოხელი დამნაშავედ ცნო.

„ომეგა ჯგუფის“ საქმე - მისი სახელი ფიგურირებდა ფარულ აუდიოჩანაწერებშიც, სადაც საუბარი იყო ბიზნესის რეკეტსა და გავლენებით ვაჭრობაზე, თუმცა ამ საქმეზე მას ოფიციალური ბრალი არ წარსდგენია.

ოთარ ფარცხალაძე და სანქციები

ოთარ ფარცხალაძე (ამჟამად – ოთარ ფარცხალაძე-რომანოვი) შშ-ისა და დიდი ბრიტანეთის მთავრობების მიერ სანქცირებულ პირთა სიაშია შეყვანილი.

2023 წლის სექტემბერში ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა ოთარ ფარცხალაძეს სანქციები დაუწესა.

აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტის განცხადებით, ფარცხალაძე მოქმედებდა რუსეთის უსაფრთხოების ფედერალური სამსახურის (FSB) სასარგებლოდ, რათა გავლენა მოეხდინა ქართულ საზოგადოებასა და პოლიტიკაზე. მას „ქართველ-რუს ოლიგარქად“ მოიხსენიებდნენ.

სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურმა აღნიშნულზე მოკვლევა დაიწყო, თუმცა შედეგი არ დამდგარა.

მას შემდეგ, რაც 2023 წლის სექტემბერში აშშ-მა ფარცხალაძეს სანქციები დაუწესა, ეროვნულმა ბანკმა თავდაპირველად განაცხადა, რომ საქართველოში მოქმედი ბანკები ვალდებულნი იყვნენ, საერთაშორისო სანქციების რეჟიმი დაეცვათ. თუმცა, სულ რამდენიმე დღეში ვითარება რადიკალურად შეიცვალა.

ეროვნული ბანკის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელმა, ნათია თურნავამ, გამოსცა ბრძანება, რომლითაც სანქციების შესრულების წესში ცვლილება შევიდა. ახალი წესით, საქართველოს მოქალაქეზე საერთაშორისო სანქციები მხოლოდ იმ შემთხვევაში გავრცელდებოდა, თუ მის მიმართ საქართველოს სასამართლოს გამამტყუნებელი განაჩენი იარსებებდა. ეროვნული ბანკის გადაწყვეტილების მიუხედავად, ქართულმა ბანკებმა საერთაშორისო სანქციები აღასრულეს.

პროტესტის ნიშნად თანამდებობები დატოვეს ეროვნული ბანკის სამმა ვიცე-პრეზიდენტმა (პაპუნა ლეჟავამ, არჩილ მესტვირიშვილმა და ნიკოლოზ გაგუამ) და პრეზიდენტის მრჩეველმა გიორგი ბაქრაძემ. მათ მიიჩნიეს, რომ თურნავას გადაწყვეტილება ეროვნული ბანკის დამოუკიდებლობასა და ქვეყნის ფინანსურ უსაფრთხოებას ეწინააღმდეგებოდა.

ოთარ ფარცხალაძე დიდი ბრიტანეთის სანქციების სიაშიც მოხვდა. ბრიტანეთის მთავრობამ ის ე.წ. „რუსეთის სანქციების რეჟიმის“ ფარგლებში დაასანქცირა.

ბრიტანული მხარის განმარტებით, ფარცხალაძე არის პირი, რომელიც სარგებელს იღებს რუსეთის მთავრობისგან ან მხარს უჭერს მას, როგორც სტრატეგიული მნიშვნელობის სექტორში (ამ შემთხვევაში, გავლენების მოპოვება და უსაფრთხოება) მოქმედი პირი.

ბრიტანული სანქციები ითვალისწინებს:

• აქტივების გაყინვას: ბრიტანეთის იურისდიქციაში არსებული ნებისმიერი ფინანსური რესურსის დაბლოკვას.
• სამგზავრო აკრძალვას: გაერთიანებული სამეფოს ტერიტორიაზე შესვლის აკრძალვას.
• ნდობით აღჭურვილი მომსახურების აკრძალვას: ბრიტანულ კომპანიებსა და მოქალაქეებს ეკრძალებათ მასთან რაიმე სახის ფინანსური ან პროფესიული კავშირის ქონა.

ახლა ფარცხალაძეს რუსეთის მოქალაქეობასთან ერთად ორი გვარი აქვს. სულ მცირე, 2024 წლიდან ფარცხალაძემ გვარში „რომანოვი“ დაიმატა. მისი მეგობრის, მამუკა ფიფიას თქმით, ფარცხალაძემ საკუთარი წარმომავლობა გამოიკვლია და გვარი ისტორიულ ფესვებს დაუკავშირა. მამუკა ფიფია პრორუსული პოლიტიკური პარტიის, „სოლიდარობა მშვიდობისათვის“, ერთ-ერთი ლიდერია.