მთავარი
კატეგორია
TV ლაივი მენიუ
Loading data...

ტრანსკასპიური კაბელის მშენებლობა დაწყებულია - რა არის ციფრული აბრეშუმის გზა?

5f19a0110a5d3
შოთა ტყეშელაშვილი
23.07.20 19:05
3085
2019 წლის 25 ნოემბერს ყაზახეთისა და აზერბაიჯანის პრემიერ-მინისტრები ორ ქვეყანას შორის ოპტიკურ-ბოჭკოვანი კაბელის მშნებელობის დაწყების პრეზენტაციას დაესწრნენ. კასპიის ზღვის ქვეშ, 400 კილომეტრის სიგრძის კაბელის გაყვანით, შეიქმნება ერთიანი ციფრული ინფრასტრუქტურა, რომელიც ცენტრალური აზიის ქვეყნებს ერთმანეთთან დააკავშირებს. პროექტს ორი ქვეყნის უმსხვილესი სატელეკომუნიკაციო კომპანია AzerTelecom-ი და KazTransCom-ი ახორციელებენ.

პროექტის პრეზენტაციაზე, ყაზახეთის პრემიერ-მინისტრმა ასკარ მამინმა განაცხადა, რომ ახალი პროექტის შედეგად, ცენტრალურ აზიასა და ევროპას შორის ახალი მაკავშირებელი ციფრული დერეფანი შეიქმნება.

სწორედ ეს არის ის ციფრული დერეფანი, რომლის განვითარებაზეც აზერბაიჯანის ერთ-ერთი უმსხვილესი ჰოლდინგი NEQSOL-ი მუშაობს. პროექტის განხორციელებისთვისაც ერთ-ერთი საკვანძო ნაწილი სწორედ საქართველოსა და შავი ზღვის ფსკერზე გამავალი ოპტიკურ ბოჭკოვანი ინფრასტრუქტურაა, რომელიც კომპანია “კავკასუს ონლაინის” საკუთრებაშია.

Forbes Georgia-ს მთავარ რედაქტორთან გიორგი ისაკაძესთან ინტერვიუში NEQSOL ჰოლდინგის სტრატეგიული განვითარების მიმართულების ხელმძღვანელი თემურ თაგიევი ამბობს, რომ კომპანიას ციფრული აბრეშუმის გზის პოპულარიზაციისთვის წელს არაერთი ღონისძიება ჰქონდა დაგეგმილი, თუმცა COVID-19-ის კრიზისის გამო, მათი გეგმები მკვეთრად შეიცვალა.

“როგორც ჩვენი წინა შეხვედრისას ვახსენე, NEQSOL ჰოლდინგის მიერ ციფრული დერეფნის პროექტის შესახებ არაერთი პრეზენტაცია იყო გამართული, მათ შორის დავოსის მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის ფარგლებშიც.

თუმცა, იმის თქმაც შეიძლება, რომ პროექტის შესახებ საზოგადოების ინფორმირებულობის ამაღლებისთვის დაგეგმილ კამპანიაზე COVID-19-ის პანდემიამ მნიშვნელოვნად იმოქმედა. ჩვენ ვგეგმავდით არაერთ ღონისძიებასა და კონფერენციას პროექტის შესახებ, როგორც საქართველოში, ასევე ევროპის ქვეყნებსა და ჩინეთში, რათა ის უფრო ფართო ბიზნეს საზოგადოებისთვის გაგვეცნო.

პროექტის შესახებ ჩვენი პირველი ღონისძიება, ყაზახეთში, ქალაქ აქტაუში გასული წლის ნოემბერში გაიმართა. ეს პრეზენტაცია შედგა ტრანსკასპიური წყალქვეშა ოპტიკურ-ბოჭკოვანი კაბელის მშენებლობის გახსნის საზეიმო ცერემონიის დროს და მას აზერბაიჯანისა და ყაზახეთის პრემიერ-მინისტრები ესწრებოდნენ.

შესაბამისად, ეს იყო პირველი მაღალი დონის ღონისძიება, რომელიც ციფრული დერეფნის პროექტთან დაკავშირებით გავმართეთ და კიდევ არაერთი პრეზენტაციის გამართვა გვქონდა დაგეგმილი. შესაბამისად, COVID-19-ის სახით სრულიად გაუთვალისწინებელმა მოვლენებმა გეგმები შეგვიცვალა,”- ამბობს თაგიევი.

თაგიევი ასევე ამბობს, რომ პროექტის განხორციელების შემთხვევაში საქართველო ისეთი საერთაშორისო კომპანიებისთვის, როგორიც Google-ი და Amazon-ია, საინვესტიციო თვალსაზრისით უფრო მიმზიდველი გახდება, რადგან საქართველო ახალი დერეფნის მაკავშირებელის როლს შეასრულებს.

“რაც შეეხება ციფრული აბრეშუმის გზის სარგებელს საქართველოსთვის. არსებობს გარკვეული კითხვები რეგიონული ციფრული ცენტრის მშენებლობის პერსპექტივებზე საქართველოში. თუმცა, მე ამ შეკითხვას სხვანაირად დავსვამდი: შესაძლებელია საქართველოს ციფრულ ცენტრად ქცევა, ციფრული აბრეშუმის გზის გარეშე? - პირველ რიგში უნდა გვესმოდეს, რას ნიშნავს ციფრული ცენტრი და რა წინაპირობებია საჭირო იმისთვის, რომ მსგავსი ცენტრი აშენდეს ქვეყანაში. თუ ჩვენ გვინდა ჩვენს რეგიონში ისეთი კომპანიების მოზიდვა, როგორებიც ამაზონი, გუგლი, ნეტფლიქსი თუ სხვა მსხვილი მოთამაშეები არიან, საჭიროა წინაპირობების შექმნა და ვიცით, რომ ისინი ამჟამად ძირითადად აღმოსავლეთ ევროპიდან ოპერირებენ. როდესაც ვსაუბრობთ, წინაპირობებზე, ერთ-ერთი მთავარი არის ბაზრის მასშტაბი.

ჩვენ უნდა გვესმოდეს, რომ საქართველოს ბაზარი ამ მიმართულებით საკმაოდ მცირე ბაზრად ითვლება, მეორე წინაპირობა კი არის ის, რომ ჩვენ უნდა გვქონდეს უფრო საიმედო და მყარი ინფრასტუქტურა. ინფრასტრუქტურაში ჩვენ პირველ რიგში ვგულისხმობთ მონაცემთა გადაცემის მყარ ინფრასტრუქტურას. ოპტიკურ-ბოჭკოვან კაბელებს, რომლებიც, როგორც ქვეყნის რეგიოენბს, ასევე სხვა ქვეყნებს აკავშირებს. ასევე საჭიროა TIER-3-ის დატა ცენტრი მონაცემთა გაცვლის პუნქტებში. როგორც წინა ინტერვიუს დროსაც ვთქვი, საქართველოში ამჟამად არ არის არც TIER 3-ის, არც TIER 4-ის სტანდარტის მონაცემთა დამუშავების ცენტრი. ამასთან, ჩვენ არც გვაქვს ინფორმაცია, თუ ვინმე აპირებს საქართველოში ასეთი მონაცემთა ცენტრის აშენებას. შესაბამისად, ჩვენ ვფიქრობთ, რომ ჩვენი პროექტი სრულ თანხევდრაშია საქართველოს ციფრული განვითარების სტრატეგიასთან.

“კავკასუს ონლაინის” უფრო დიდი ციფრული დერეფანის პროექტის ნაწილად გადაქვეცა შექმნის იმის წინაპირობას, რომ საქართველოში შეიქმნას ახალი მონაცემთა ცენტრები. საერთაშორისო ექსპერტების შეფასებების მიხედვით, ამგვარი ცენტრის მოწყობა გაზრდის საქართველოს ციფრულ შესაძლებლობებს, ხოლო ციფრული შესაძლებლობების ზრდასა და ეკონომიკურ ზრდას შორის კი პირდაპირი კავშირი არსებობს. ITU-სა და PWC-ის მიერ ჩატარებული კვლევების მიხედვით, ციფრული მაჩვენებლის 10%-იანი გაუმჯობესება ქვეყნის მთლიანი შიდა პროდუქტის ზომის თითქმის 1%-იან ზრდას იწვევს. 0.75 თუ 0.85% პროცენტული პუნქტის ზრდაზე არის საუბარი როგორც მახსოვს. ამასთან, ის ქვეყნის უმუშევრობის 1%-ით შემცირებაზეც მოახდენს გავლენას,”- ამბობს, NEQSOL ჰოლდინგის სტრატეგიული განვითარების მენეჯერი თემურ თაგიევი.

შეგახსენებთ, რომ კომპანია NEQSOL-მა 2019 წელს “კავკასუს ონლაინის” მშობელი კომპანიის 49%-იანი წილი შეისყიდა. სწორედ ამ გარიგებას მოყვა საქართველოს კომუნიკაციების კომისიის და მთავრობის მკვეთრი რეაგირება. კომისია მიუთითდებდა, რომ გარიგება მათთან არ იყო წინასწარ შეთანხმებული, რასაც კავკასუსითვის მკაცრი სანქცია უნდა მოყოლოდა. საბოლოოდ, პარლამენტმა დაჩქარებული წესით მიიღო კანონი, რომელიც კომისას უფლებას აძლევს კომპანიებში სპეციალური მმართველი დანიშნოს.