"ასეთი მიდგომა ლოგიკურად იწვევს არსებული მრავალი უნივერსიტეტის სტატუსის დაკარგვას და მათ გაერთიანებას, მაგალითად, ოთხ მეგა-უნივერსიტეტად", - ასე აფასებს ეკონომისტი პაატა შეშელიძე "ოცნების" ხელისუფლების მიერ დაანონსებულ უმაღლესი განათლების რეფორმას, რომლის მიხედვითაც იგეგმება, რომ ერთი ფაკულტეტი იქნება შექმნილი მხოლოდ ერთ სახელმწიფო უნივერსიტეტში.
ის დაანონსებული რეფორმის მოსალოდნელ საფრთხეებზე საუბრობს და აღნიშნავს, რომ რეფორმა, რომლის ერთ-ერთი პუნქტი იქნება მხოლოდ ერთი ფაკულტეტი (მაგალითად, ეკონომიური) ერთ ქალაქში, გულისხმობს ტოტალურ რეორგანიზებას. ეკონომისტი ასევე გვთავაზობს კონსოლიდაციის შესაძლო მოდელს, რომლის მიხედვითაც სავარაუდოდ ოთხი მეგა-უნივერსიტეტი შეიქმნება.
პაატა შეშელიძის მოსაზრებას გთავაზობთ სრულად:
"ზოგადად, უნივერსიტეტი ტრადიციულად გულისხმობს მრავალპროფილურ სასწავლებელს, რომელიც ახორციელებს სამივე საფეხურის (ბაკალავრიატი, მაგისტრატურა, დოქტორანტურა) პროგრამებს და მოიცავს მრავალ ფაკულტეტს (ან სკოლას), რომელიც სხვადასხვა დარგშია სპეციალიზებული (მაგალითად, სამართალი, მედიცინა, ხელოვნება, მეცნიერება).
ამჟამად, საქართველოში შემდეგი სახელმწიფო უნივერსიტეტებია:
მსხვილი სახელმწიფო უნივერსიტეტები:
- სსიპ ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (თსუ)
- სსიპ ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი (ილიაუნი)
- სსიპ საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი (სტუ)
სპეციალიზებული სახელმწიფო უმაღლესი სასწავლებლები (უნივერსიტეტები/აკადემიები):
- სსიპ შოთა რუსთაველის თეატრისა და კინოს სახელმწიფო უნივერსიტეტი
- სსიპ თბილისის ვანო სარაჯიშვილის სახელობის სახელმწიფო კონსერვატორია
- სსიპ თბილისის აპოლონ ქუთათელაძის სახელობის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემია
- სსიპ საქართველოს ფიზიკური აღზრდისა და სპორტის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი
- სსიპ თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტი (თსსუ)
რეგიონული სახელმწიფო უნივერსიტეტები:
- სსიპ აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (ქუთაისი)
- სსიპ ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (ბათუმი)
- სსიპ იაკობ გოგებაშვილის სახელობის თელავის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (თელავი)
- სსიპ სამცხე-ჯავახეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (ახალციხე)
- სსიპ გორის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი (გორი)
- სსიპ შოთა მესხიას ზუგდიდის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი (ზუგდიდი)
- სსიპ სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (მდებარეობს თბილისში)
- სსიპ ქუთაისის საერთაშორისო უნივერსიტეტი (KIU) (ქუთაისი)
რეფორმა, რომლის ერთ-ერთი პუნქტი იქნება მხოლოდ ერთი ფაკულტეტი (მაგალითად, ეკონომიური) ერთ ქალაქში, გულისხმობს ტოტალურ რეორგანიზებას და, სავარაუდოდ, ზე-კონსოლიდაციას. ასეთი მიდგომა ლოგიკურად იწვევს არსებული მრავალი უნივერსიტეტის სტატუსის დაკარგვას და მათ გაერთიანებას, მაგალითად, ოთხ მეგა-უნივერსიტეტად. ეს ოთხი ცენტრი მკაფიოდ იქნება სეგმენტირებული ჰუმანიტარულ და ტექნოლოგიურ პროფილებად, თბილისსა და ქუთაისში.
კონსოლიდაციის შესაძლო მოდელი: ოთხი მეგა-უნივერსიტეტი.
- თბილისის ჰუმანიტარული უნივერსიტეტი
ამ ცენტრის ბირთვს ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (თსუ) შეადგენდა. ის გახდებოდა ქვეყნის მთავარი ჰუმანიტარული, სოციალური, იურიდიული და ბიზნეს მიმართულებების კვლევითი ცენტრი
კოლეჯებად/სკოლებად ინტეგრაცია:
ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტი (ილიაუნი): მისი ჰუმანიტარული, სამართლისა და ბიზნესის სკოლები, სავარაუდოდ, თსუ-ს კოლეჯებში და ფაკულტეტებში შევიდოდნენ, ხოლო მის შენობებში განლაგდებოდა, მაგალითად პედაგოგიური კოლეჯი, ან სკოლა, უცხო ენების კოლეჯი ან სკოლა და ა.შ.
ხელოვნების დაწესებულებები: შოთა რუსთაველის თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტი, ვანო სარაჯიშვილის სახელობის კონსერვატორია და აპოლონ ქუთათელაძის სახელობის სამხატვრო აკადემია გაერთიანდებოდნენ როგორც სპეციალიზებული ხელოვნების სკოლები თსუ-ს ფარგლებში.
სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტი სრულად შეერწყმოდა თსუ-ს.
2. თბილისის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტი
ტექნოლოგიური მიმართულების ცენტრალურ ბაზად საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი (სტუ) განისაზღვრებოდა. ეს უნივერსიტეტი მოიცავდა საინჟინრო, ტექნიკურ, საბუნებისმეტყველო მეცნიერებებსა და ჯანდაცვის სფეროს.
კოლეჯებად/სკოლებად ინტეგრაცია:
თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტი (თსსუ) დაკარგავდა ავტონომიურ სტატუსს და იქცეოდა სტუ-ს მძლავრ სამედიცინო სკოლად ან კოლეჯად. საქართველოს ფიზიკური აღზრდისა და სპორტის სახელმწიფო სასწავლო უნივერსიტეტი შევიდოდა ამ ცენტრის შემადგენლობაში, როგორც სპეციალიზებული სპორტისა და რეაბილიტაციის კოლეჯი.
3. ქუთაისის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტი
დასავლეთ საქართველოში ტექნოლოგიური ცენტრის ბირთვს ქუთაისის საერთაშორისო უნივერსიტეტი (KIU) წარმოადგენდა, მისი ზუსტ მეცნიერებებზე ფოკუსირების გამო.კოლეჯებად/სკოლებად ინტეგრაცია:აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ტექნიკური და საბუნებისმეტყველო ნაწილები, ისევე როგორც ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტის შესაბამისი ფაკულტეტები, KIU-ს ტექნოლოგიურ კოლეჯებად იქცეოდნენ.
4. ქუთაისის ჰუმანიტარული უნივერსიტეტი
რეგიონული ჰუმანიტარული და პედაგოგიური ცენტრი ჩამოყალიბდებოდა აკაკი წერეთლის სახელმწიფო უნივერსიტეტის (ქუთაისი) ჰუმანიტარული ნაწილის ბაზაზე.რეგიონული კოლეჯებად ინტეგრაცია:ეს ცენტრი გააერთიანებდა ყველა რეგიონულ სახელმწიფო სასწავლებელს, რომლებიც უნივერსიტეტის სტატუსს დაკარგავდნენ და მის დაქვემდებარებაში მყოფ რეგიონულ კოლეჯებად იქცეოდნენ. ესენია: თელავის, სამცხე-ჯავახეთის, გორის და ზუგდიდის უნივერსიტეტები, ასევე ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჰუმანიტარული ნაწილი.
დასკვნა:
ამ სცენარის მთავარი შედეგი იქნებოდა დისციპლინური კონცენტრაცია, ადმინისტრაციული ცენტრალიზაცია და სრული პოლიტიკური კონტროლი, ყველა ამჟამად არსებული სახელმწიფო უნივერსიტეტის აკადემიური ავტონომიისა და იდენტობის სრული დაკარგვა".
ცნობისთვის, გუშინ "ოცნების" პრემიერ-მინისტრმა ირაკლი კობახიძემ განათლების რეფორმის პრეზენტაცია გამართა. მისი თქმით, იგეგმება, რომ ერთი ფაკულტეტი იქნება შექმნილი მხოლოდ ერთ სახელმწიფო უნივერსიტეტში. ასევე, თბილისთან ერთად უნდა შეიქმნას მეორე ძირითადი საუნივერსიტეტო კერა და ეს არის ქუთაისი. ამასთან, ირაკლი კობახიძის განცხადებით, სკოლებში 11- წლიან სასწავლო პროგრამა იქნება, ბაკალავრიატი 3-წლიანი, მაგისტრატურა 1-წლიანი.
