18 მარტს, მსოფლიოს ყურადღების ცენტრში აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის და რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმირ პუტინის სატელეფონო საუბარი აღმოჩნდა, რომელიც მრავალი მნიშვნელოვანი საკითხის განხილვას დაეთმო. ეს იყო მათი პირველი ხანგრძლივი კომუნიკაცია მას შემდეგ, რაც ტრამპმა მეორე ვადით დაიკავა პრეზიდენტის პოსტი.
სატელეფონო საუბრის მთავარი თემა, უკრაინაში მიმდინარე კონფლიქტი იყო. ორივე ლიდერმა გამოთქვა სურვილი, რომ ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმება რაც შეიძლება მალე მიღწეულიყო. ტრამპმა აღნიშნა, რომ აშშ მზადაა შუამავლობისთვის, რათა მხარეები მოლაპარაკებების მაგიდასთან დასხდნენ და კონფლიქტის მშვიდობიანი გადაწყვეტა იპოვონ. პუტინმა, თავის მხრივ, ხაზი გაუსვა, რომ რუსეთი მხარს უჭერს დიპლომატიურ გზებს და მზადაა მონაწილეობა მიიღოს მრავალმხრივ მოლაპარაკებებში.
სატელეფონო საუბრისას ცნობილი გახდა, რომ პუტინი 30-დღიან ცეცხლის შეწყვეტას არ ეთანხმება, თუმცა მზადაა, უკრაინის ენერგეტიკული ინფრასტრუქტურის წინააღმდეგ იერიში დროებით შეაჩეროს, თუკი ანალოგიურ ნაბიჯს უკრაინაც გადადგამს.
გარდა ამისა, ლიდერებმა შავი ზღვის რეგიონში ცეცხლის შეწყვეტის საკითხი განიხილეს. პრეზიდენტები შეთანხმდნენ, რომ მშვიდობისკენ სვლა დაიწყება ენერგეტიკასა და ინფრასტრუქტურაზე ცეცხლის შეწყვეტით, ასევე შავ ზღვაში ცეცხლის შეწყვეტაზე ტექნიკური მოლაპარაკებების გამართვით. როგორც ცნობილია, ამ საკითხთან დაკავშირებით მოლაპარაკებები დაუყოვნებლივ დაიწყება ახლო აღმოსავლეთში.
ლიდერებმა ასევე განიხილეს ბირთვული შეიარაღების კონტროლის საკითხები. მათ აღნიშნეს, რომ აუცილებელია ახალი შეთანხმების მიღწევა, რომელიც შეცვლის 2021 წელს ამოწურულ ხელშეკრულებას. ორივე მხარემ გამოთქვა მზადყოფნა, რომ დაიწყონ მოლაპარაკებები ახალი, უფრო ყოვლისმომცველი შეთანხმების შესაქმნელად, რომელიც ბირთვული არსენალის შემცირებას და გლობალური უსაფრთხოების გაძლიერებას შეუწყობს ხელს. ლიდერები იმაზეც თანხმდებიან, რომ ირანს ბირთვული იარაღი არ უნდა ჰქონდეს და მას ისრაელის განადგურების საშუალება არ უნდა მიეცეს.
საუბარი შეეხო ეკონომიკურ სანქციებსაც, რომლებიც რუსეთის წინააღმდეგ არის დაწესებული. პუტინმა აღნიშნა, რომ სანქციები ზიანს აყენებს არა მხოლოდ რუსეთის, არამედ გლობალურ ეკონომიკასაც. ტრამპმა განაცხადა, რომ აშშ მზადაა განიხილოს სანქციების შემსუბუქების შესაძლებლობა, თუ რუსეთი გადადგამს კონკრეტულ ნაბიჯებს უკრაინის კონფლიქტის დეესკალაციის მიმართულებით.
საინტერესოა, რომ პუტინმა ტრამპს შესთავაზა რუს და ამერიკელ ჰოკეისტებს შორის ამხანაგური მატჩის გამართვა, რაც ხალხთა შორის ურთიერთობების გაღრმავებას და სპორტული კავშირების განმტკიცებას შეუწყობს ხელს. ტრამპმა დადებითად მიიღო ეს წინადადება და აღნიშნა, რომ სპორტი მნიშვნელოვანი ინსტრუმენტია ხალხთა შორის მეგობრობის გასაძლიერებლად.
უნდა აღინიშნოს, რომ სატელეფონო საუბარს არაერთგვაროვანი საერთაშორისო გამოხმაურება მოჰყვა. ევროპელი პოლიტიკოსები მას საკმაოდ ნეგატიურად აფასებენ, კრემლში კი აღნიშნავენ, რომ საუბარი შესანიშნავად წარიმართა და ლიდერები სულ უფრო ახლოს არიან სამშვიდობო შეთანხმებასთან.
უკრაინის პრეზიდენტმა, ვოლოდიმირ ზელენსკიმ ხაზი გაუსვა, რომ ნებისმიერი მოლაპარაკება უკრაინის გარეშე მიუღებელია და მისი ქვეყნის სუვერენიტეტისა და ტერიტორიული მთლიანობის პატივისცემა აუცილებელია.
მიუხედავად იმისა, რომ მრავალი საკითხი კვლავ ღიად რჩება, ლიდერების მზადყოფნა დიალოგისთვის საკმაოდ იმედის მომცემია, თუმცა პოზიტიური პროგნოზების გაკეთება ჯერ ნაადრევია.
